Paslanmaz Çelik nedir?
Paslanmaz çelikler, bileşimlerinde en az %11 krom içeren bir çelik ailesidir. Bu çeliklerin yüksek korozyon dayanımını sağlayan asıl unsur; yüzeye kuvvetle tutunmuş, yoğun, sünek, çok ince ve saydam bir oksit tabakasının varlığıdır. Çok ince olan bu amorf tabaka sayesinde paslanmaz çelikler, kimyasal reaksiyonlarda pasif davranarak korozyona karşı dayanım kazanırlar. Söz konusu oksit tabakası, oksijen bulunan ortamlarda oluşur ve dış etkilerle (kesme, aşınma, talaşlı imalat, vb.) bozulsa dahi kendini onararak eski özelliğine tekrar kavuşur.
Genel olarak paslanmaz çelikler beş ana grupta toplanmaktadır :
- Ferritik,
- Martenzitik,
- Ostenitik,
- Ferritik-Ostenitik (Dubleks),
- Çökeltme sertleşmesi uygulanabilen alaşımlar.
Bu grupların en yaygın olarak kullanılanları şüphesiz ostenitik ve ferritik paslanmaz çeliklerdir. Ferritik paslanmaz çelikler düşük karbonlu olup %12-18 krom içerirken ostenitik paslanmaz çelikler temel olarak %18 krom ve %8 nikel içerirler. Ferritik paslanmaz çelikler alaşımında nikel içermediğinden mıknatıslanabilir. Toplam paslanmaz çelik üretiminin kompozisyonu incelendiğinde, ostenitik paslanmaz çeliklerin üretimde %70 ile en çok kullanılan paslanmaz çelik olduğu görülmektedir.
Aşağıdaki grafikte de görüleceği gibi paslanmaz çeliklere olan talep, özellikle son 20 yılda diğer malzemelere göre daha fazla gelişme göstermiştir.
Kaynak: Outokumpu Stainless OY
Paslanmaz Çelik Kalitelerine Göre Kullanım Özellikleri
| KALİTE | ODA SICAKLIĞINDA | YÜKSEK SICAKLIKTA | KULLANMA LİMİTİ | ÜRETİM | KULLANIM ALANI | |
 |
304 | Atmosferik korozyona nötr nemli ortamlara alkalin korozyonuna kloridsiz asit ortamlarına karşı dayanıklılığı iyidir. Bütün sıcaklıklarda işlenebilir, yumuşaktır. | Yaklaşık 900°C'ye kadar yüksek sıcaklık oksidasyonuna karşı dayanıklı olup çok iyi mekânik ve sürtünme dayanıklılığına sahiptir. | 600-800°C arasında özellikle oksitli ve sıcak nemli klorid ortamlarda iç yapı gerilme korozyon çatlağına sebebiyet verir. | Kaynak yapılabilir fakat iç yapı bozulabilir. Bükülebilir ve genişletilebilir. | Kimya; petrokimya ve kazanlarda boru ve ısı değiştirgeçlerinde kullanılır. Ev aletleri endüstriyel mutfaklar ve otomotiv sanayinde kullanılır. |
| 304L | 304 kalitenin düşük karbonlu şeklidir. Bu durum iç yapı değişmelerine karşı dayanımı yükseltir. Özellikle nitrik aside karşı direnci iyidir. | 900°C'ye kadar yüksek ısı orsidasyonuna karşı dayanıklılığı iyidir. Sürtünme dayanıklılığı 500°C üzerinde garanti edilemez. | Gerilme korozyon çatlağına (SCC) karşı dayanıklılığı iyidir. | Isıl işlem yapmadan kaynak yapılabilir, bükülebilir ve genişletilebilir. | Kimya; petrokimya ve yiyecek endüstrilerinde boru ve ısı değiştirgeçlerinde, süthane ekipmalarında, kağıt sanayi, nitrik asit ünitelerinde sabun ve deri sanayinde kullanılır. | |
| 321 | 304 kaliteye benzer genel korozyon özelliklerine sahiptir. İç yapı korozyonuna karşı hassasiyeti titanyum stabilizasyonu ile giderilmiştir. Bütün ısılarda yumuşaktır. | 900°C'ye kadar yüksek ısı oksidasyonuna karşı dayanıklılığı iyidir. Çok iyi mekanik ve sürtünme dayanıklılığına sahiptir. | Gerilme korozyon çatlağına hassastır. | Isıl işlem yapmadan kaynak yapılabilir, bükülebilir ve genişletilebilir. | Kimya; petrokimya sanayinde kazanlarda ve süper ısıtıcılarda kullanılabilir. | |
| 316 | Molibdenin varlığı nemli klorid çevrelerde haddeden çekilmiş 304 kaliteye nazaran her türlü sıcaklıkta daha iyi cevap verir. | 900°C'ye kadar olan sıcaklıkta oksidasyonuna, gerek mekanik özelliği ve çekme mukavemeti iyidir. | Gerilme korozyon çatlağı (SCC) ve dahili korozyona karşı hassastır. | Tig veya Mig kaynağı yapılabilir, iyi bükülebilir ve uzayabilir. | Sıcağa mukavim eşanjörlerde, kimya sanayinde petrokimya ve gıda sanayinde kullanılan buhar kazanlarında meyve suyu ve likör üretimi ile et işleme ünitelerinde kullanılır. | |
| 316L | 316 kalitenin düşük karbonlu kompozisyonudur. İç korozyona karşı duyarlı değildir. Bütün sıcaklıklarda yumuşaktır. | Yaklaşık 900°C'ye kadar yüksek ısı oksidasyonuna karşı dayanıklılığı iyidir. Fakat 500°C üzerinde sürtünme kabiliyeti düşüktür. | 316 kalite gibi gerilme korozyon çatlağına duyarlıdır. Mekanik özellikleri 316 kaliteden saha azdır. | Kaynak yapılabilir, bükülebilir ve uzayabilir. | Kimya petrokimya ve gıda endüstrisinde ısı değiştirgeç ve borularında suni ipek sanayi, süthane ekipmanları, nükleer mühendislikte kullanılır. | |
| 316Ti | 316 kalitenin titanyum stabileli şeklidir. 316 kaliteye benzer genel korozyon dayanıklılığına sahiptir. İç korozyona karşı duyarlı değildir. Bütün ısılarda yumuşaktır. | 900°C'ye kadar yüksek ısı oksidasyonuna karşı dayanıklılığı iyidir. Sürtünme kabiliyeti yüksektir. | Gerilme korozyon çatlağına duyarlıdır. | Isıl işlem uygulamadan kaynak yapılabilir, bükülebilir ve genişletilebilir. | Kimya; petrokimya ve gıda endüstrisinde boru ve ısı değiştirgeçlerinde kazan ve fırınlarda, vernik, sentetik reçine lastik ve motor yakıtı endüstrilerinde nükleer mühendislikte kullanılır. | |
| 309 310 |
25/20 paslanmaz çelik ve düşük karbon içeriğiyle yüksek sıcaklıklarda ve nemli ortamlarda tercih edilir. | Tipik ateşe dayanıklı kalite yaklaşık 1100°C'ye kadar oksidasyona karşı mükemmel dayanıklıdır. 800°C'ye kadar sürtünme kabiliyeti yüksektir. | 900°C'den fazla sıcaklıklarda devamlı çalışma durumunda sigma oluşumuna yol açar. Bu da iç korozyona karşı duyarlı hale getirir. | Kaynak yapılabilir, fakat iç korozyon olabilir. | Kimya ve petrokimya endüstrisinde ısı değiştirgeçlerinde fırın tüplerinde kullanılır. | |
| 347 | 321 kalitenin niobyum stabileli şeklidir. 321 kaliteye benzer özelliklere haizdir. Bütün sıcaklıklarda işlenebilir. | Yaklaşık 900°C'ye kadar yüksek ısı oksidasyonuna karşı dayanıklılığı iyidir. Mekanik ve sürtünme dayanıklılığı çok iyidir. | Gerilme korozyon çatlağına hassastır. | Isıl işlem uygulanmadan kaynak yapılabilir, bükülebilir ve genişletilebilir. | Kimya ve petrokimya endüstrisinde boru ve ısı değiştirgeçlerinde kazanlarda ve süper heaterlerde ve konserve sanayinde kullanılır. | |
| 317L | 316L kalitenin molibdeni daha fazla şeklidir. Kloridlere, sülfirik ve fosforik aside daha fazla dayanıklıdır. | 316L kaliteye benzer özelliklere sahiptir. | Gerilme korozyon çatlağına ve sigma oluşumuna karşı hassastır. | Isıl işlem uygulanmadan kaynak yapılabilir, bükülebilir ve genişletilebilir. | Boru ve ısı değiştirgeçlerinde kullanılır. | |
 |
260 | Zayıf sulandırılmış asitlere, klorlanmış veya havası alınmış sulara iyi dayanıklılık gösterir. | Yaklaşık 700°C'ye kadar oksidasyona dayanıklılığı iyidir. | Özellikle oksitleyici ortamda kloride çok hassastır. Düşük sıcaklıklarda kırılgandır. | 200-300°C'lik ön ısıtmadan sonra tig kaynağı yapılabilir. 650°C'de tavlanır. | Petrokimya endüstrilerinde borulama ısı değiştirgeçlerinde ve rekuparatörlerinde; buhar ve su vanalarında fittingslerinde, mutfak aletleri ve spor ekipmanlarında kullanılır. |
| 420 | Zayıf veya sulandırılmış asitlere iyi dayanıklılık, su verme ve menevişleme sonrasında mükemmel mekânik özellikler gösterir. | Yaklaşık 700°C'ye kadar oksidasyona iyi dayanıklılık gösterir. | Özellikle oksitleyici ortamda kloride çok hassastır. Düşük sıcaklıklarda kırılgandır. | 200-300°C'lik ön ısıtmadan sonra tig kaynağı yapılabilir. 650°C'de tavlanır. | Karbondioksit ve kirlenmiş petrol kuyularında dişli boru yapımında kullanılır. | |
| 430 | Korozyona 410 ve 420 kaliteden daha iyi dayanıklıdır. Kloridsiz asit oksidasyonlarına iyi dayanıklılık gösterir. | 800°C'ye kadarki yüksek sıcaklık oksidasyonuna dayanıklılığı iyidir. | Oksitleyici ortamda kloride karşı hassastır. Düşük sıcaklıklarda kırılgandır. | 200-300°C'lik ön ısıtmadan sonra tig kaynağı yapılabilir. 700-800°C'de tavlanır. |
Yüksek sıcaklık, susuz ortamlarda petrokimya endüstrisinde ısı değiştirgeçlerinde ve ısı reküperatörlerinde kullanılır. | |
| 446 | Oksitlenme koşullarında 1050°C'ye kadar olan sıcak sülfirik atmosferde ısı oksidasyonuna dayanıklılığı iyidir. | Düşük sıcaklıklarda kırılgandır. | 200-300°C'lik ön ısıtmadan sonra kaynak yapılabilir. | Yüksek sıcaklıkta susuz ortamlarda petrokimya endüstrisinde ısı değiştirgeçlerinde ve ısı reküperatörlerinde kullanılır. Sülfür gazlarına dayanımı yüksektir. | ||
Kimyasal ve Mekanik Özellikleri
| Type | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ASTM | DIN | C | N | Cr | Ni | Mo | Mn | Si | P | S | Others |
| 301 | 1.4310 | 0.15 | - | 16 - 18 | 6 - 8 | - | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | - |
| 304 | 1.4301 | 0.08 | - | 18 - 20 | 8 - 10,5 | - | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | - |
| 304L | 1.4307 | 0.03 | - | 18 - 20 | 8 - 12 | - | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | - |
| 304LN | 1.4311 | 0.03 | 0,10 - 0,16 | 18-20 | 8 - 12 | - | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | |
| 305 | 1.4303 | 0.04 | - | 17.5 | 12,5 | - | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | |
| 309 | 1.4828 | 0.2 | - | 22 - 24 | 12 - 15 | - | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | |
| 309S | 1.4833 | 0.08 | - | 22 - 24 | 12 - 15 | - | 2 | 1.5 | 0.045 | 0.03 | |
| 310 | 1.4841 | 0.25 | - | 24 - 26 | 19 - 22 | - | 2 | 1.5 | 0.045 | 0.03 | |
| 310S | 1.4845 | 0.08 | - | 24 - 26 | 19 - 22 | - | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | |
| 316 | 1.4401 | 0.08 | - | 16 - 18 | 10 - 14 | - | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | |
| 316L | 1.4404 | 0.03 | - | 16 - 18 | 10 - 14 | 2 - 3 | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | |
| 316Ti | 1.4571 | 0.08 | - | 16 - 18 | 10 - 14 | 2 - 3 | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | [5x(C+N)] Ti |
| 321 | 1.4541 | 0.08 | - | 17 - 19 | 9 - 12 | - | 2 | 1 | 0.045 | 0.03 | (5xC)Ti |
| 409 | 1.4512 | 0.08 | - | 10,5 - 11,75 | - | - | 1 | 1 | 0.45 | 0.03 | (6xC)Ti |
| 430 | 1.4016 | 0.12 | - | 16 - 18 | - | - | 1 | 1 | 0.045 | 0.03 | - |
| 430Ti | 1.4510 | 0.10 | - | 16 - 19,5 | 0.75 | - | 1 | 1 | 0.04 | 0.03 | (5xC)Ti |
| 410 | 1.4006 | 0.15 | - | 11,5 - 13 | - | - | 1 | 1 | 0.04 | 0.03 | - |
| 420 | 1.4021 | 0.20 | - | 13 | - | - | 1 | 1 | 0.04 | 0.03 | - |
| 420 | 1.4028 | 0.30 | - | 12 | - | - | 1 | 1 | 0.04 | 0.03 | - |
| 2205 | 1.4462 | 0.03 | 0,08 - 2,00 | 21 - 23 | 4,5 - 6,5 | 2,5 - 3,5 | 2 | 1 | 0.03 | 0.02 | - |
| S32101 | 1.4162 | 0.30 | 0.22 | 21 - 23 | 1.50 | 0.30 | 5 | 1 | 0.03 | 0.02 | - |
| S32304 | 1.4362 | 0.20 | 0.10 | 23 - 28 | 4,5 - 6,5 | 0.30 | - | 1 | 0.03 | 0.02 | - |
Paslanmaz Çelik Çeşitleri
303 kalite paslanmaz çelik, paslanmaz çeliğin otomatı olarak adlandırılır. 303 paslanmaz çelik, içerdiği sülfür sayesinde işlenebilirliği çok iyi olan bir paslanmaz çelik kalitesidir. Öte yandan, sülfür malzemenin korozyona dayanımını düşürür. Paslanmaz çelik 303 kalitesinde iken malzemenin korozyona dayanımı 304 kalite paslanmaz çeliklere göre daha düşüktür. 303 paslanmaz, öztenitik paslanmazlar grubunda yer alır. Kullanım Alanları: 303 kalite paslanmaz; civata, vida, somun yapımında, şaft millerinde, dişlilerde ve bağlantı elemanlarında sıklıkla kullanılır.
304 kalite paslanmaz çelik, paslanmaz çeliğin temel çeşitlerinden biri olup, en yaygın kullanılanıdır. 304 paslanmaz çelik; kimyasal bileşiminin, mekanik özelliğinin, kaynak yapılabilirliğinin ve korozyon-oksidayson direncinin fiyatına oranla çok iyi olması sebebiyle tercih edilir. Paslanmaz çelik 304 kalitesinde olduğunda malzemenin korozyona dayanımı 303 kalite paslanmaz çeliklere oranla daha yüksektir. 304 paslanmazların düşük sıcaklıklardaki özellikleri ve işleme sertleştirmesine verdiği tepki mükemmele yakındır. 304 kalite paslanmaz öztenitik paslanmazlar grubuna girmektedir. 304 Paslanmaz Çelik Kullanım Alanları: En yaygın paslanmaz çelik kalitelerinden biri olan 304 paslanmaz çelik; kimya, petrokimya, ev aletleri, endüstriyel mutfaklar, otomotiv yan sanayi, gıda sanayin ve buna benzer çeşitli alanlarda sıkça kullanılır.
304L kalite paslanmaz çelik, 304 kalite paslanmaz çeliğin daha az karbon içeren versiyonudur. Öte yandan 304L kalite paslanmaz çelikler, 304 kalite paslanmaz çeliğe göre daha fazla nikel içermektedir. İşlenebilirliği ise 304'e göre biraz daha zordur. Ayrıca 304L kalite paslanmaz çeliklerin mekanik özellikleri, 304 kalite paslanmaz çeliğe göre biraz daha düşüktür. 304L (1.4307) kalite paslanmaz çelik, Ostenitik paslanmazlar grubuna girmektedir. Kullanım Alanları: 304L kalite paslanmaz çelik; kimya, petrokimya, ev aletleri, endüstriyel mutfaklar, otomotiv yan sanayi ve gıda sanayinde kullanılır.
316 paslanmaz çelik, 304 kalite paslanmaz çeliğin içerisine molibden ve daha fazla nikel eklenerek elde edilen bir paslanmaz çelik kalitesidir. Bu içerik sayesinde 316 kalite paslanmaz çeliklerin korozyona dayanımı sert koşullu ortamlarda dahi (deniz suyu, asidik sıvılar vs.) çok iyidir. Ayrıca 316 kalite paslanmazların kopma dayanımı (ultimate strength), 304 kalite paslanmazlara oranla çok daha yüksektir. Firmamızda 316 kalite paslanmaz çelik malzemeler çubuk, altıköşe, lama ve kare şekillerinde ve aşağıdaki malzeme listesinde yer alan çeşitli kalınlıklarda bulunur. 316 paslanmaz, 1.4401 kalite paslanmaz çelik olarak da adlandırılır. 316 Paslanmaz Çelik Kullanım Alanları 316 paslanmaz çelik grubunun kullanım alanı malzemenin yüksek kalitede olması sebebiyle çok geniştir. Örneğin, aşındıran sıvıların tanklarında ve saklama kazanlarında, kimya ve petrokimya endüstrisinde, buhar kazanlarında, boya endüstrisinde, gıda tesislerinde ve madencilikte sıklıkla 316 (1.4401) kalite ve türevindeki kalitelerde paslanmaz çelik malzemeler kullanılması tavsiye edilir.
316 kalite paslanmaz çelik, 304 kalite paslanmaz çeliğin içerisine molibdenve daha fazla nikel eklenerek elde edilen bir malzeme kalitesidir. 316 paslanmaz çelik malzemelerin korozyona dayanımı kimyasal içeriği sayesinde sert koşullu ortamlarda (deniz suyu, asidik sıvılar vs.) dahi çok iyidir. Ayrıca 316 kalite malzemelerin kopma dayanımı (ultimate strength), 304 kalite malzemelere oranla çok daha yüksektir. Parçalar kaynakla birleştirilecekse, o kısımlar ısınmadan ötürü korozyon riskiyle karşı karşıya kalırlar. Böyle durumlardan kaçınmak için, daha az karbon içerikli olan 316L (1.4404) kalite paslanmaz çelik malzeme kullanılmalıdır. 316L kalite paslanmaz çelik ise 316 kalite paslanmaz çelik ile kimyasal içeriği açısından benzeşse de daha düşük oranda karbon içermektedir. Dolayısıyla 316L paslanmaz çelik kalın kesitlerde de kaynak sonrası tavlama gerektirmez.
316 kalite paslanmaz çelik, 304 kalite paslanmaz çeliğin içerisine molibdenve daha fazla nikel eklenerek elde edilen bir malzeme kalitesidir. Bu içerik sayesinde 316 kalite malzemelerin korozyona dayanımı sert koşullu ortamlarda dahi (deniz suyu, asidik sıvılar vs.) çok iyidir. Ayrıca 316 kalite malzemelerin kopma dayanımı (ultimate strength), 304 kalite malzemelere oranla çok daha yüksektir. 316Ti ise, 316 kalite paslanmaz çeliğin içerisine titanyum eklenmiş halidir. Eğer malzeme 550 - 800°C arası yüksek sıcaklığa uzun süre maruz kalacaksa, 316Ti (1.4571) kalite paslanmaz çelik kullanılmalıdır. 316Ti paslanmazlar düşük miktarda titanyum içerirler. Bu oran ise genellikle % 0.5 kadardır. 316Ti kalite paslanmaz çeliklerin yüksek sıcaklıklardaki dayanım süresi 304 veya 316 paslanmaz çelik kalitelerine oranla daha uzundur. 316 kalite paslanmaz çelik grubunun kullanım alanı malzemenin kaliteli olmasısebebiyle çok geniştir. Örneğin; aşındıran sıvıların tanklarında ve saklama kazanlarında, kimya ve petrokimya endüstrisinde, buhar kazanlarında, boya endüstrisinde, gıda tesislerinde ve madencilikte sıklıkla 316 kalite ve türevindeki kalitelerde paslanmaz çelik malzemeler kullanılır.
420 kalite paslanmaz çeliklerin gerilime dayanımı yüksektir. Ayrıca normal şartlar altında bu malzeme, iyi bir korozyon direncine sahiptir. 420 martensitik paslanmaz çelikler grubuna girmektedir. Tavlanmış haliyle işenebilirliği gayet iyidir. Kullanım Alanları: 420 kalite paslanmaz çelik genellikle makine endüstrisinde, petrol ve petro kimya endüstrilerinde, gıda ve gıda üretim tesislerinde, dekorasyonlarda, ulaşımda, saftlarda, pistonlarda ve valflerde sıklıkla kullanılır.
430 kalite paslanmaz çelik özellikleri bakımından ferretik sınıfına giren, düşük karbonlu ve krom içerikli bir paslanmaz çelik kalitesidir. 430 paslanmaz malzemelerin kaynak yapılabilirliği sınırlıdır. Öte yandan 430 paslanmaz çelikler nikel ve molybden içermedikleri için 300 serisi paslanmaz çeliklere oranla fiyat açısından daha uygunlardır. Bu kalitedeki paslanmazlar kullanıldığı malzemelerde iyi bir yüzey görünümü sağlarlar. 430 kalite paslanmaz çelik malzemeler Nikel içermediği için mıknatıslanma yapabilir. 430 kalite paslanmaz çelik 1.4016 paslanmaz çelik olarak da adlandırılmaktadır. Kullanım Alanları: 430 paslanmaz çelik çubuk ve bu kaliteden üretilen malzemelerin kullanımı son dönemlerde dünyada ve Türkiye'de hızlı bir biçimde artış göstermektedir. Bu kalitedeki malzemelerin hareketli parçalarda ve çarpışmanın olduğu parçalarda kullanılması tavsiye edilmemektedir. 430 paslanmaz çubuk çeşitli şekillerde işlenerek dekoratif amaçlı yapılarda, otomativ endüstirisinde, yıkama makinelerinde, parlak yüzey istenen uygulamalarda, ev gereçlerinde ve mutfak eşyalarında kullanılmaktadır. Özellikle bulaşık makinelerinde ve buzdolaplarında sıklıkla 430 kalite malzemeler kullanılmaktadır.
430F kalite malzeme sülfür içermektedir. Bu sayede 430F kalite malzemenin işlenebilirliği, 430 kalite malzemeye göre daha iyidir. Fakat sülfür azda olsa malzemenin korozyon resistansını düşürür. Kullanım Alanları: 430F kalite malzeme genelde ulaşım araçlarında, elektronik ekipmanlarda, gıda ve gıda üretim tesislerinde, dekorasyonlarda kullanılmaktadır.
431 paslanmaz çelik hem krom hem de nikel içeren bir paslanmaz çelik kalitesidir. 431 kalite paslanmaz çelik ısıl işlemle birlikte kopmaya karşı direnci çok yüksek hale getirilebilen bir paslanmaz çelik türüdür. Isıyı iyi iletir ve polisaj için uygun bir malzemedir. 431 kalite malzemeler sıcak ortamda bile iyi bir yüzey yapısına sahiptir. 431 kalite paslanmaz çelik 1.4057 kalite paslanmaz çelik olarak da adlandırılmaktadır. 431 Paslanmaz Çelik Kullanım Alanları: 431 kalite paslanmaz çelikler civata ve somun yapımında, pervane şaftlarında, pompa şaftlarında, mikser çubuklarında, marin teçhizatlarında ve laboratuvar ekipmanlarında kullanılmaktadır.
630 (1.4542) paslanmaz çelik ülkemizde ve dünyada gün geçtikçe daha fazla kullanılmaya başlanan yaşlandırmayla veya bir başka deyişle çökeltiyle sertleştirilmiş paslanmazlar grubuna giren, krom ve nikel içeren ve östenitik ve martensitik paslanmaz sınıflarının bir sentezi sayılabilecek bir paslanmaz çelik kalitesidir. 630 kalite paslanmaz çelik ve bu gruba giren diğer kalitedeki paslanmaz çelikler diğer kalitelere göre çeşitli faydalar sağlayabilmektedir. Bunların en önemlilerinden biri şudur: bu gruba giren paslanmaz çelikler hem östenitik paslanmazlar ölçüsünde korozyon dayanımı gösterir hem de martensitik paslanmazlar gibi ısıl işlem yoluyla ileri derecede direnç kazanma özelliğini kendilerinde barındırırlar. Bu paslanmaz grubunun içinde en yoğun kullanılan kalite (adını içerdiği % 17 oranında krom ve % 4 oranında nikelden alan) 17-4 PH'dır. Kullanım Alanları: 630 kalite paslanmaz çelik, yüksek mekanik dayanımı, yüksek sertliği ve iyi fiyat-performans oranına sahip olduğu için, dünyada hızla kullanımı yaygınlaşan bir çelik cinsidir. 630 kalite paslanmaz, pompa ve vana şaftlarında, mutfak aletlerinde, petro-kimya endüstrisinde, kimyasal tesislerde ve paslanmaz çelik dekorasyon malzemeleri olan yerlerde sıklıkla kullanılır.
Dubleks paslanmaz çelik (1.4462 ya da 4462 paslanmaz çelik), aşırı derecede korozyona karşı dayanıklı bir paslanmaz çelik kalitesidir. 4462 kalitesindeki bu paslanmazlar 304 ve 316 kalite malzemelere oranla paslanmaya karşı daha yüksek bir direnç gösterip, kimyasal olarak hem östenitik hem de ferretik paslanmaz çelik özellikleri taşırlar. Bu kalitedeki paslanmaz ferretik paslanmaz çeliklere göre daha sert olup, östenitik malzemelere göre ise kopmaya karşı iki kat daha dirençlidirler. Ülkemizde bu paslanmaz çelik kalitesi yerine göre (İngilizce ismiyle) "duplex paslanmaz" olarak da anılmaktadır. Kullanım Alanları: Dubleks paslanmaz Türkiye'de ve dünyada son zamanlarda kullanımı büyük bir artış gösteren bir paslanmaz çelik kalitesidir. Dubleks paslanmaz çelik, 304 ve 316 kalite paslanmaz çeliklere benzer özellikler göstermesinin yanı sıra, dayanıklılık değerleri (akma, kopma ve burulma) oldukça yüksek seviyede olduğu için sağlamlığın ve hafifliğin gerek duyulduğu birçok alanda kullanılmaya başlanmıştır. Bu paslanmaz çelik kalitesi diğer kalitelere oranla kilogram başı maliyet açısından daha yüksek olsa bile daha ince malzemelerde bile yüksek dayanıklılık seviyesine ulaşabildiği için fiyat/performans açısından öne çıkan bir üründür. Sağlamlık, esneklik ve dayanıklılık gerektiren alanlarda sıklıkla kullanılan bu kalite, pompa millerinde, tekne şaftlarında, pervane yapımında, özel hidroelektrik santrallerinde, gıda sektöründe, kimya sektöründe ve makine üretiminde kullanılmaktadır. Dubleks paslanmaz, östenetik paslanmaz çelikler kadar esnek olmanın yanında oldukça yüksek derecede mekanik dayanıma ve korozyon direncine sahiptir. Bu sebepler dolayısıyla kalitenin, hafifliğin, sağlamlılığın arandığı her yerde bu kalite paslanmaz çelik malzemelerin kullanılması tavsiye edilmektedir.